Is de zeewatertemperatuur nog steeds zo alarmerend hoog als vorig jaar?

Ongeveer een jaar geleden was er een enorm alarmerende grafiek die veel gedeeld werd op social media. Ook ik schreef er vorig jaar een artikel over. Die grafiek liet de zeewatertemperatuur zien van de afgelopen 40 jaar. Wellicht kan je die grafiek nog herinneren, hij zag er zo uit:

Data: C3S (Copernicus Climate Change Service)

Wat je hier ziet is de gemiddelde temperatuur van het wateroppervlak van de hele wereld. Om preciezer te zijn, gaat het om het water tussen 60 graden zuiderbreedte en 60 graden noorderbreedte op een diepte van ongeveer 10 meter. Dat betekent dat de noord- en zuidpool niet meegenomen zijn.

De grijze lijnen geven de data weer tussen 1979 (het begin van deze metingen) en 2022. Deze lijnen laten twee dingen zien. Ten eerste zit er een mooie golfbeweging in de temperatuur met pieken in maart en in augustus. Ten tweede zit er een spreiding in deze data van ongeveer 0.8 graden Celsius. Dus als je één bepaalde dag bekijkt (bijvoorbeeld 3 april) dan zit er tussen de koudste 3 april en warmste 3 april ongeveer 0.8 graden Celsius verschil.

Tot 2023…

Mei 2023 begon de temperatuur opeens te stijgen naar 0.3 graden Celsius boven wat er daarvoor ooit gemeten was. En we zien dat die trend doorzet tot het eind van de metingen in deze grafiek: februari 2024.

Wat dacht ik dat de oorzaak was?

In mijn artikel vorig jaar, beschreef ik dat ik dacht dat er 3 oorzaken waren:

  1. El Niño. Dat is een natuurverschijnsel waarbij het water in de grote oceaan eens in de paar jaar warmer is dan gemiddeld. In 2023 begon een El Niño fase, waarbij dus het was niet gek dat de grafiek hoger lag dan normaal. Ook in 2015/2016 was de temperatuur ongewoon hoog.
  2. Minder luchtvervuiling. Vanaf 1 januari 2020 stelt de EU strenge eisen aan de de hoeveelheid zwavel in stookolie, wat wereldwijd de scheepvaart een stuk schoner heeft gemaakt en de luchtkwaliteit sterk heeft verbeterd. Sommige deeltjes in de lucht kunnen zonlicht weerkaatsen voordat het de aarde raakt. Het licht dat daarmee teruggekaatst wordt, kan de aarde vervolgens niet meer opwarmen. Dus als er veel van die deeltjes in de lucht hangen, kan dat een koelend effect hebben gehad op de aarde. Minder van dat soort luchtvervuiling betekent dus een warmere aarde.
  3. Klimaatverandering. De globale trend in de temperatuur laat een duidelijke opwarming zien van de zee in de afgelopen 40 jaar.

Had ik gelijk?

Als het bovenstaande zou kloppen, zouden we met de data van afgelopen jaar moeten zien dat de zeewatertemperatuur nog steeds enorm hoog is, maar een beetje is gezakt sinds het einde van de El Niño fase. Dus laten we gaan kijken naar dezelfde grafiek een jaar later:

Data: C3S (Copernicus Climate Change Service)

Wat we zien is dat in de tweede helft van 2024, de gemiddelde zeewatertemperatuur lager was van in de tweede helft van 2023. Dit komt precies overeen met wat er in 2015-2016 gebeurde, aan het eind van de El Niño fase toen. Dit komt overeen met wat ik vorig jaar verwachtte.

Toch is het nog steeds geen grafiek om blij mee te zijn. Sterker nog: het zou ons enorm wakker moeten schudden. Zelfs na de El Niño fase (begin 2025) is de zeewatertemperatuur de op één na hoogste ooit gemeten. Het is slechts wachten op de volgende El Niño fase voordat we weer een absurd record neerzetten.

En dus?

En dus is het de hoogste tijd om eens na te denken over wat we hier zelf aan kunnen doen. Gelukkig is er een handig ezelsbruggetje hiervoor: S.T.E.R.:

  • Spullen. Onderzoek laat zien dat ‘spullen’ de categorie is die leidt tot de meeste milieu-vervuiling. Dit zit niet per sé in het gebruik van spullen, maar juist ook in de verborgen impact in de productie van die spullen.
  • Thuis. In en rondom je huis maak je veel impact. Denk aan directe impact in je gas- en elektriciteitsverbruik, maar ook aan de bouw van je huis.
  • Eten. In deze categorie is het eigenlijk heel simpel: de productie van dierlijk eten is mega-inefficiënt. Door veel meer plantaardig te eten, voorkom je heel veel vervuiling.
  • Reizen. Veel mensen denken hierbij direct aan vliegen, en dat is gedeeltelijk terecht. Maar elke kilometer die je maakt, leidt tot klimaatvervuiling. Uiteraard zit er vervolgens wel verschil in de vervoersmiddelen die je kiest.

Vond je het ook een goed idee om deze data een jaar later nog eens te checken? Geef dan even een duimpje op LinkedIn, of deel dit artikel op social media

Ben je op zoek naar meer informatie over efficiënte duurzaamheid, activeer dan nu gratis de nieuwsbrief en krijg eens per twee weken een e-mail met nieuwe inspiratie: